Krijtlandpad 2026: wandelen van Gulpen naar Valkenburg

 

Laatste Plateauhop

Zaterdag 5 september 2026, wandeldag 7

± 12+3 kilometer, ± 21 graden, van zonnig naar bewolkt

± 305 meter hoogteverschil

Welke kant moeten we op?
Na de start van vanochtend alles controleren

Kwijt, tijd, spijt, krijt, feit

Kwijt, tijd, spijt, krijt, feit. Wat hebben deze woorden gemeen? Ze rijmen op elkaar. Het is een feit dat ik vanochtend nog zonder een stap op het krijt de weg kwijt ben zonder spijt. Wel kijkt Judith mij nu meewarig aan. 

We zijn net met de bus in Gulpen op de Markt aangekomen om aan onze laatste etappe te beginnen. Op het pad naar Valkenburg zullen we geen horeca tegen komen. Dus ik volg Judith instemmend naar een terras. Om mij heen zoek ik naar markeringsstickers van het pad. Die vind ik zowaar al op en naast het terras. Alleen kan ik de richting niet goed overeen brengen met de route op de kaart.

vorige week vrijdag ging alles nog goed

In mijn kippendrift sta ik op en loop naar een van de lantaarnpalen met een sticker om te kijken welke kant de pijl op krult. Tegelijkertijd komt een serveerster naar buiten lopen. Ik kijk achterom naar Judith: "Wil je ook een cappuccino?" vraag ik haar. Als ik dat wil doorgeven aan de serveerster kijkt deze mij vreemd aan. Judith lost het op: "Ik zit niet op dat terras!". Ik ben krijtblind een zichtbare terrasgrens gepasseerd. Nog geen meter op weg en toch al van het pad af.

op weg naar het plateau

Plateau van Margraten

Daarna gaat het beter als we de juiste wegen en paden naar de Beversberg vinden. Van een holle weg kijken we na zes wandeldag in Heuvelland niet meer op. Omhoog wordt ook al bijna gewoon.

panorama richting Gulpen

Waar we wel even stil staan is een boerderij, of beter voormalige boerderij. In 1941 dropten Engelse bommenwerpers op de terugtocht overbodige bommen. Er viel een bom niet ver van de boerderij. De boer en enkele knechten stonden net buiten en kwamen om.

Wij lopen door en kijken ver van ons af naar Eys, Gulpen en Gulperberg. Boven op het plateau waaien we bijna uit ons hemd. Gelukkig komt de wind van achteren. Dat houdt de vaart erin.  Judith doet toch snel haar fleece aan.

panorama richting Gulperberg

Het is weer weekend. Je ziet het aan de vele groepen mamils. De ene na de andere racefietst ons voorbij. Krijtland is doordeweeks van de gehelmde boomers en in in het weekend van de gehelmde middle aged man in lycra. De helmen zien er wel anders uit.

Terug in Valkenburg

We hebben de Beversberg links laten liggen en dalen af naar het Gerendal waar de temperatuur langzaam maar zeker stijgt. Zeker als we via de IJzerenweg mogen klimmen naar het volgende plateaudeel dat behoord bij het Plateau van Margraten. Nu over de Gorisweg ten oosten van IJzeren.

de pinken in het Gerendal houden een groepsgesprek

de koeien aan de Gorisweg poepen er lustig op los

Het schiet goed op vandaag. Vanaf IJzeren zakken we al langzaam maar zeker af richting Valkenburg. Nog een banklunch rond halfeen en weer door met het laatste stukje bos, het Biebosch ten zuiden van Valkenburg.

duidelijk een lunchbank

panorama vanuit het Biebosch richting Oud-Valkenburg

Midden in het bos komt ons een hijgende klimmende vrouw tegemoet. "Jullie hebben het een stuk makkelijker. Wacht maar". Niet gehinderd door lokale terreinkennis wachten en verwachten wij eigenlijk niets bijzonders. Onze achting neemt toe naarmate de afdaling aanhoudt en in steilte toeneemt. Daar is de rand van Valkenburg. Eitje.

de vlaggen van het Sprookjesbos wapperen ons tegemoet

Maar we hebben het laatste stukje van de route naar Valkenburg niet echt goed bestudeerd. Dat voert ons nog 'even' omhoog naar het Sprookjesbos en de Rodelbaan. In deze laatste kilometer gaat onze hartslag even steil als de helling omhoog. Het wordt met de meters duidelijker waarom veel mensen kiezen voor de overbrugging naar hier met de kabelbaan.

rodelbaantje voor kleinere kinderen

We laten de attracties voor wat ze zijn en beginnen direct aan de 68 meter afdaling. Beneden in de bebouwde kom zijn we verbaasd over de drukte op het Grendelplein, net buiten de oude binnenstad. Een druk kruispunt, met vol bezette terrassen, midden in de uitlaatgassen. Wat hebben wij niet begrepen?

Dat gaan we niet uitzoeken. We zoeken namelijk de eerste geel-rode sticker waar we zeven wandeldagen geleden begonnen aan ons Krijtlandpad. Bij de Plenkertstraat vinden we de betreffende lantaarnpaal. We zijn rond!

Mariazegen

De viering ter plekke duurt twee seconden. De binnenstad van Valkenburg trekt meer. Nog geen honderd meter na het Grendelplein is het veel rustiger met andere genieters. We zien weer de oude kerk en de Geul. Aan de Grotestraat een laatste Krijtlandcappuccino. En door naar het Theo Dorrenplein voor de slager.

Theodoor Dorren wijst de weg aan toeristen.
Hij was in de eerste helft van de vorige eeuw onder andere
 wethouder, pionier van het Valkenburgs toerisme en
medeoprichter van de eerste Nederlandse VVV (Wiki)

En als allerlaatste kopen we een Mariabeeldje bij een grote bloemenwinkel. Na alle Mariabeelden, groot en klein, die ons begroetten en zegenden tijdens onze Krijtlandwandelingen wordt dit het tastbare souvenir van deze vakantie. Als ze in de komende maanden naar ons knikt zullen we denken aan de heuvels, de holle wegen, de golvende akkers. Een mooie herinnering aan een prachtige actieve vakantie.

het Mariabeeldje zit goed ingepakt in bubbeltjesplastic.
had deze heks bij station Valkenburg ook moeten doen

WAAR LIEPEN WE VANDAAG?

van Gulpen naar Valkenburg

Zie al mijn wandelingen in Nederland 

Krijtlandpad 2026: wandelen van Holset naar Gulpen

 

Krijthemel

Woensdag 2 september 2026, wandeldag 6

± 14 kilometer, ± 21 graden, van zonnig naar bewolkt

± 135 meter klimmen en ± 215 meter dalen

Ach ZONdAAR
beZIET MIJN WONdEN
 dit VOOR UW ZONdEN
VERANdERT U VAN LEVEN
ZAL IK U dE HEMEL GEVEN

Hemels

Wanneer ben je een zondaar? Ja, als je de regels overtreedt. Maar welke regels en van wie? Vroeger waren daar kant-en-klare antwoorden op, maar die worden niet meer zo breed gedeeld als toen. Vandaag worden wij bij een kruisbeeld in de buurt van Hilleshagen met dit thema opgezadeld. "Ach Zondaar beziet mijn wonden, dit voor uw zonden. Verandert u van leven, zal ik u de Hemel geven."

Of de hemel bestaat is ook zo'n vraag. Maar gevoelsmatig klinkt dat al een stuk aantrekkelijker dan zondaar. Judith en ik voelen ons hier op het Krijtlandpad al flink op weg naar boven. Het kost wat moeite al dat klimmen, maar heerlijk is het hier in deze krijthemel.

Lambertus komt er in Holset een beetje bekaaid af

Terugkeer in Holset

Na de busrit met overstap vanuit Gulpen zijn we rond kwart over tien bij de bushalte van het drie straten tellende dorpje Holset. Met 160 inwoners is dorp een groot woord. Dit keer passeren we via de achterkant van de kerk. Ook daar treedt het religieuze leven je tegemoet in de vorm van de Lourdes grot en zelfs een Lambertus grot. 

Lambertus van Maastricht was in een lang verleden hier bisschop. Te lang geleden om verder kennis te maken. Hij wordt hier in de vorm van een wel erg klein beeldje herinnerd en ziet vanuit zijn nis toe op de prachtig gesnoeide klimplant op de tegenovergelegen muur van de lokale praktijk voor osteopathie.

Hoewel ik vandaag enige hinder heb van mijn linker kuit slaan we de osteopathie over en beginnen aan de echte trek over het akker- en weidegebied dat de route van vandaag zal domineren. Deze dag geen grote bossen.

Naar bergdorp Vijlen

We zijn op weg naar buurtschap Harles om vandaaruit door te zwalken onder de Vijlenberg om toch terug te klimmen naar de kerk van Vijlen boven op die berg. Harles bereiken we via een afdalende holle weg en passeren meteen de helft van de huizen en boerderijen van deze gemeenschap.

Bij de nadering van Vijlen zien we dat de route op onze kaart en de markeringen willen dat we net voor de bebouwde kom 35 meter naar beneden gaan om 350 meter verder weer datzelfde verschil te klimmen om bij de kerk uit te komen. "Ach laten we het maar doen" vindt Judith. Ze heeft gelijk. Bij het afdalen passeren we een mooi gerestaureerd zwart-wit vakwerkhuis.

Judith is vandaag een stuk sneller

Op de flank van de Vijlenberg waarop het dorp is gebouwd lopen we over het Koningsvoetpad in de richting van de kerk. Onderweg lezen we dat we het Geuldal binnentrekken. Links en rechts leiden bloeiende veldbloemen en schrikdraad ons in de goede richting.

de Martinuskerk is ons richtpunt

Judith heeft er schik in

Om weer terug naar 195 meter hoogte te stappen valt uiteindelijk mee. Wat helpt is de wetenschap dat boven bij de kerk het terras van Auberge A Gen Kirk ligt te wachten.

Het dorp op deze hoogte profileert zich als bergdorp. Dan spreekt het vanzelf dat je ook een Restaurant Bergzicht hebt. En natuurlijk een website bergdorpje.nl waar je alles kunt lezen over "Prachtige vergezichten, lange wandelingen, mooie fietstochten, lekker eten & drinken!" zolang je het maar in Vijlen zoekt.

Van dal naar dal

Van Geuldal naar Selzerbeekdal met een doorsteek over een uitloper van het zogenaamde Plateau van Vijlen staat ons te wachten. In gewone wandeltaal, omhoog en omlaag over het Biesveld. De routeplanners laten ons eerst van de Vijlenberg afkomen en leiden ons daarna via de buurtschappen Melleschet en Hilleshagen geleidelijk omhoog tot boven op het plateau op ongeveer 170 meter hoogte. Daarbij wordt de dominerende Sint Martinuskerk langzaam kleiner.

In Melleschet zien we opnieuw mooie vakwerkhuizen en de geleidelijke klim naar Hilleshagen gaat mooi in een struikentunnel. Bij enkele doorkijken hebben we zicht in het Geuldal bij Epen. Prachtig lopen zo.

Ten noorden van Hilleshagen wordt op het plateau niet alleen aan de zondaars gedacht. Het 'vleesatelier', ik heb het niet verzonnen, Kuusje & Ko nodigen ons uit voor hun varkensvlees dat in vrijheid is gegroeid. 

Alle varkens en zondaars laten wij achter en beginnen aan de oversteek van het plateau naar Nijswiller. Een plateau biedt ruime kansen voor akkers op hoogte. Dat blijkt als wij wandelend over de Biesweg kilometers om ons heen kunnen kijken.

Judith loopt haar eigen tempo

Op weg naar het kleine dorp Nijswiller duikelen we weer van het plateau af. Ook dit keer weer onder een koepel van loof. Na haar eerdere demarrage op de Biesweg staat Judith mij gelukkig op te wachten om gezamenlijk de horde over de Rijksweg te nemen. Ze zegt dat ze me op de foto wilde vastleggen bij het afdalen. Natuurlijk.

We houden geen moment in en gaan direct op zoek naar het laagste punt in het dal, de Selzerbeek. En dat gaan we volhouden, want we kiezen er voor om de beek te volgen in zijn stroom naar beneden. Bij die keuze helpt het rood-gele plaatje op het toegangshekje. Volgens de kaart zouden we omhoog moeten. Opvallend zijn de sporen van bevers. We zien afgeknaagde taken en bomen, die op enkele plekken zijn gebruikt om het water op te stuwen.

Gezeten op een kunststof matje met de rug eenvoudig tegen een prikkeldraadvrije paal rusten wij uit in de zon om van de beek en omgeving te genieten. Al etend van onze boterham lopen andere wandelaars glimlachend groetend voorbij.

Van Selzerbeekdal terug naar het Geuldal

We blijven de Selzerbeek volgen. Ook al loopt de route op de kaart in de gids meer naar het noorden over het hogere plateau toch vinden we bij Wahnlwiller weer nieuwe markeringen van het pad direct langs de beek. Nema problema.

Daar denken diezelfde stickers achthonderd meter verder anders over en trekken ons toch naar het noorden, naar de westzijde van de Kruisberg met de opvallende hoge populieren aan de Karstraat. Of je in Toscane loopt. Het pad omhoog is hier en daar twee voeten breed maar heeft op Google Maps nog een naam ook; Bornbergerweg. Je mag niet door het mais lopen van de boer, je moet in de 'watergrub' blijven met je wandelaarsvoorkomen.

hier nog een panorama richting Wahlwiller vanaf de Bornbergerweg

panorama vanaf de Bornbergerweg richting Wittem

Wittem

Op de kaart staat een verleidelijk horeca-teken in Wittem. Vanaf het kruispunt van de Karstraat met de weg naar Klooster Wittem is het maar een kilometer. Maar zoals gewoonlijk denken de lokale padenplanners daar anders over. Je mag eerst nog over het Sint Gerarduspad. Daar hebben ze gelijk in. Want in het klooster leggen ze je uit over welke Gerardus we het hebben. Het pad voert eerst richting het gehucht Cartils en duikt dan de velden in die dit jaar beplant zijn met aardappelen en voederbieten. De aardappelen hebben zich door droogte gewonnen gegeven en laten ons onberoerd passeren.

monument voor de gevallenen

Op het terras in Wittem is het bijna rookvrij. Wachtend op ons brood kijken we geïnteresseerd naar de vele, voornamelijk oudere, gehelmde fietsers bij het klooster. Enkele tientallen zien we naar binnen gaan. Na de lunch doen wij dat ook.

Bij het oversteken van de straat zien we dat dit klooster zelfs een pelgrimsoord is. Binnen zien we mensen in banken. Duidelijk een plek van stilte. De kerk en de kapellen zijn hier niet te zien. Het Klooster Wittem is een gemeenschap van paters redemptoristen, congregatie van de Allerheiligste Verlosser lees ik.

Wij trekken ons bescheiden terug naar de ruimte van Sint Gerardus Majella waar je allerlei soorten kaarsen kunt opsteken, van kleine oliekaarsjes tot grotere zogenaamde Noveenkaarsen. Majella doet mij denken aan ziekenhuizen met die naam. Of ze nog bestaan we ik niet. Hij is in 1726 in de omgeving van Napels geboren en schijnt in zijn negenentwintigjarige leven naast duivelsuitdrijvingen onder andere wonderlijke genezingen te hebben verricht.

stallen van Kasteel Wittem

Gulperberg

Wij zijn niet bezig met een pelgrimstocht en verlaten het klooster voor de laatste inspanningen richting Gulpen. De rode lijn op de kaart is getekend over de Gulperberg. Ben benieuwd. De aanloop is veel belovend. Met onzekerheid lopen we door een breed weidepad van Kasteel Wittem. De Limousinkoeien bevinden zich op veilige afstand. Even later steken we de Geul over. Dan ben je dus echt in het Geuldal terug.

Prachtig is de weidedoorsteek omhoog naar de oostflank van de Gulperberg. Vooral het stuk met de reuzenbalsemien is betoverend. Of de boer dat ook vind weer ik niet. Hij, de balsemien, staat op de lijst van verboden planten.

Na een kleine zoekpartij vinden we op de Oude Akerweg de toegang naar het Bergpad voor de laatste flinke tippel omhoog. Halverwege al momenten om van je af te kijken, terug over Wittem, naar de Kruisberg, over Gulpen naar Wijlre.

richting Kruisberg vanaf de Gulperberg

richting Wijlre vanaf de Gulperberg

Helemaal boven stuiten we op de 'Maagd Maria'. Vanaf haar sokkel kijkt zij nog verder dan wij en bemoedert de Limburgse omgeving.

Wij nemen afscheid van haar en dalen tevreden af naar Gulpen. Terug naar het huisje in Schin op Geul voor een uithijg-avond om vanaf de bank over ons tijdelijke dal te turen. Nog één wandeldag dan hebben we het Krijtlandpad rond. Jammer.

WAAR LIEPEN WE VANDAAG?

van Holset via Vijlen naar Gulpen

Zie al mijn wandelingen in Nederland