Veluwe Zwerfpad: Eerbeek-Dieren-Rheden

   Verrassend stil

Tweede Paasdag, maandag 6 april 2026
± 18 kilometer

Gids- en wandelwijsheid

Als je maar lang genoeg in de wandelgids leest kom je steeds meer over de geschiedenis van dit gebied te weten; welke bomen er groeien en waarom, wie de naamgevers van de verschillende bergen zijn en waarom hier zoveel toeristen rondfietsen en lopen. 

Maar toeristen blijven vaak op gebaande paden. Sommige komen zelfs niet verder dan de parkeerplaats en gaan daar riant picknicken op deze mooie Tweede Paasdag. Maar voorlopig zijn ze wel even in de natuur geweest. De fietstoeristen moeten natuurlijk met zijn allen naar de Posbank. Als je echter over het Veluwe Zwerfpad de bossen induikt dan dunt de groep dagtoeristen in het Nationaal Park Veluwezoom snel uit. Vandaag enkele ruiters, slechts een paar wandelaars en verschillende mountainbikers dieper in het groen. Een afstand van 300 meter van de parkeerplaats brengt al een verrassende stilte.

Kilometers bomen

Om lange reistijden met het openbaar vervoer te vermijden gaan we bijna altijd met de auto naar een beginpunt en lopen dan een heen- en weerroute of een ronde. Na de wandelingen van de afgelopen maanden over het Veluwe Zwerfpad kiezen we vandaag voor een echte etappe met een verschillend begin- en eindpunt; van Eerbeek naar Rheden. We parkeren in Rheden vlakbij de bushalte. De busrit naar beginpunt Eerbeek is al aangenaam met het beeld van allerlei mooie huizen uit het begin van de vorige eeuw.

 aanloop op de Coldenhovenseweg/Imboschweg

Met de dichtstbijzijnde bushalte aan de rand van Eerbeek moet je eerst wel 2 km wandelen om weer ter hoogte van het Landal Park Coldenhove op de route te komen. Over een rustige asfaltweg omringd door bomen wordt die aansluiting gevonden. Die bomen gaan ook niet meer weg, want tot vlak voor Dieren gaan we 10 km aaneengesloten door de bossen.

Vlakbij naturistencamping Lichtbond Gelre is er voor ons een bank neergezet voor een eerste boterhammenrust. Daarna duiken we het Nationaal Park Veluwezoom in. Dit gebied in de driehoek Eerbeek-Dieren-Arnhem is sinds 1911 met allerlei aankopen door Natuurmonumenten gegroeid tot 50 vierkante kilometer.

De eerste kilometer lijken de bomen op de voorgaande duizenden in de gemeente Eerbeek. Maar binnen de grenzen van de grote gemeente Rheden neemt de boomhoogte langzaam toe. Eerst nog enorme sparren, maar allengs steeds meer grote beuken en andere loofbomen. Verder neemt het reliëf toe. Hier brengt het bos duidelijk meer afwisseling in hoogte en in boomsoorten. Mooi om hier door heen te struinen.

Caronlinaberg

Bij het naderen van Dieren bereiken we ook de beukenlanen waarover we gelezen hebben. Blijkbaar aangelegd door Oranje Stadhouders die hier in de 17e eeuw pronkten met mooi aangelegde bossen en hun vertier vonden in de jacht. De restanten zijn nog terug te vinden op het terrein van het voormalige jachtslot Hof te Dieren. Dat Hof zullen wij vandaag niet bereiken maar wel de toen opgeworpen heuvel Carolinaberg, 50 meter hoog.

boven op de Carolinaberg

Boven op deze heuvel kijk je vanaf de bank naar beneden in 13 boslanen. Een imponerend gezicht dit sterrenbos waar veel wandelaars op afkomen. Hier na de stilte van de afgelopen twee uur wel aanwezigheid van andere bewegers. Sommigen om uitgebreid boven thee te drinken met de familie. Anderen in discussie welke laan je in moet als de routebeschrijving zegt "rechtsom, de zesde laan". De echtgenoot en ik denken aan een klok die rechtsom draait en willen links om de ronde bank, maar de dames willen rechts afslaan en dan de zesde laan nemen. Je komt met beide oplossingen wel aan de andere kant van de berg, maar niet in dezelfde boslaan. Wij gaan weer zitten en eten de tweede boterham. Voor onze neus staat een paaltje te wenken met de markering van het Veluwe Zwerfpad. 

Flinke stuwwallen

We lopen niet helemaal naar de rand van Dieren, maar steken door de weilanden af naar de nieuwe richting. Hier sluiten we namelijk de oostelijke kant van de Veluwe af en beginnen aan de zuidzijde, stroomopwaarts in het IJsseldal richting Arnhem.

silhouet van Dieren met rechts het park Hof te Dieren

vanuit de bosrand zicht op de velden ten noorden van Ellecom

Op ons wachten de Middachter Bossen. Althans dat lees ik op mijn kaart. Op de website leer ik...

Middachten is al eeuwenlang een landgoed in de ware zin van het woord. Het landgoed met als kloppend hart het kasteel bestaat verder uit bijgebouwen, tuinen, bossen en landerijen. De uitgestrekte landbouwgronden en bossen worden door de familie geëxploiteerd om het landgoed als geheel in stand te houden.

De Middachter bossen onder aan de stuwwal hebben een voedselrijke ondergrond bestaand uit löss en zijn daarmee geschikt voor loofbomen zoals eik en beuk. Deze bomen hebben op Middachten een goede houtkwaliteit en worden gebruikt voor woningbouw en meubels. In de zone tussen Middachterallee en A348 bevinden zich de zogenaamde bronbossen met haar zeldzame voorjaarsflora.

In de Middachter Bossen zijn de paden weer helemaal voor ons. Op het doorgaande bospad met de naam Oude Arnhemseweg komen we slechts één moedige mevrouw tegen. Het klimt hier merkbaar. Stiekem tikken we de zestig-meter-lat aan. Daarna mogen we uitbollen naar een volgend weidegebied, het golvende terrein van 'Lappendeken De Steeg'. Hier is het druk met fietsers en korteafstandswandelaars. Voor ons de derde pauze met ontspannen zicht op een goene Lappendeken in de zon.

Herikhuizerveld

We vervolgen onze weg door de bossen op de stuwwal. De hoogteverschillen nemen flink toe. Regelmatig kijken we naast ons in bosgeulen die tientallen meters lager liggen. Op de foto's komen die verschillen er niet goed uit. Mooi is ook de overschrijding van het fietspad in de Holleweg.

Het hoogteverschil is wel goed te zien bij het oostelijke uitkijkpunt op het Heriksveld. Kilometers kijk je van je af in de richting van Arnhem. Prachtig zijn de kleurverschillen op de golvende heide; het bruin-grouw van de nog bladloze bomen en heidevlaktes, onderbroken door het geel van de bloeiende brem en het lichtgroen van enkele voorzichtig uitlopende struiken.

De afdaling naar Rheden gaat gemakkelijk. Onderweg nog enkele foto's vanaf de uitzichtpunten over de heide. Bij een van de villa's een stek afplukken van kamperfoelie die over de omheining hangt. Kijken of die thuis wil aarden. Als hij dan bloeit hebben we een mooie herinnering aan deze bos-en stuwwallenwandeling. Ben benieuwd.

Zie al mijn wandelingen in Nederland 

Veluwe Zwerfpad: Rondje Loenermark

  Hoge meters

Zondag 22 maart 2026
15 kilometer

bij de Uitkijktoren Loenermark, met Judith halverwege 50 stappen verder

Meters, hoge meters en hoogtemeters

Sinds kort heb ik een smartwatch. Maar dat horloge is veel te slim, te opdringerig en te nieuwsgierig. Ik wil alleen maar weten hoever wij gewandeld, gelopen, gefietst hebben en in welke tijd. Ik wil helemaal niet met mijn pols bellen of horen dat er weer een app of mail is binnengekomen. Hoe hard mijn hart slaat hou ik zelf wel bij en of ik goed slaap gaat die fitnessapp ook helemaal niet aan. Stappentellen en de tijd is genoeg. Maar ja, voor een paar tientjes krijg je dat er allemaal bij. Of die horloges echt zo slim zijn weet ik nog niet. Ze maken bij het stappentellen geen onderscheid tussen horizontale en verticale stappen. Meters, hoge meters, hoogtemeters, alles telt mee vandaag. Bij de uitkijktoren komt er ineens 400 meter bij. 400 zware meters.

Judith halverwege naar de uitkijktoren
maakt ze een foto van minstens 50 stappen

Herhaling van stappen

Vorige week hebben we al gezien dat we de auto kunnen parkeren bij de Protestantse Kerk. Vandaar gaat het op de automatische piloot net als zeven dagen geleden langs de rand van Loenen met rechts van ons een van de enken. Voor de afwisseling nemen we een pad eerder om dwars over de enk te steken naar de weg Droefakkers.

Ook de eerste kilometer in het Loenense Bos is nog bekend. Nieuw wordt het vanaf de afslag in de richting van de Loenenmarker Schaapskooi. Er volgt een aaneenschakeling van bospaden met stopmomenten bij super hoge sparen, decoratieve bladeren, een eikenfamiliekring en uitlopende lariksen. Prachtig wandelen in de rust van dit met ochtendzon overgoten bos.

Schaapsweide

Daar is de schaapskooi al. Van honderd meter afstand ziet de kooi eruit als een ouderwetse, rietgedekte schuur. Dat is niet helemaal zo. De binnenkant toont weliswaar een houten balkenstructuur, maar die balken zijn nog niet eeuwen oud. Ook de overige aankleding is van jongere datum. De kooi is van 1956 lees ik. Het mooiste is het panorama dat zich opent als je de hoek bij de ingang passeert. Van de kaart weet ik dat er een weide moet liggen. Het is echter geen normale weide, maar meer een enorm plantsoen met her en der picknickbanken. Het is duidelijk dat de schapen hier geen gras over laten groeien. Prachtig om te zien en voor ons om te stoppen voor een eerste rust.

Uitzicht kost kracht

De Trapjesberg lacht ons al op de rustplek tegemoet. Tussen de bomen door zie ik het silhouet schimmig afsteken. Als we naderen blijkt dit nog niet eens het hoogste punt te zijn. Lafhartig leidt de route ons om de heuvel heen.

Maar 200 meter verder wordt de uitdaging te groot als we op het hoogste punt ook de uitkijktoren ontwaren tussen de nog kale bomen. Judith is vooruit gelopen en staat al halverwege de berg. Volgen maar. Het wordt wel een aardige klim, want na de 70 treden van de trapjesberg volgen nog eens 110 treden van de uitkijktoren. Rustig aan.

Boven sta je volgens de informatie op een hoogte van 108 meter NAP. Met helder weer schijn je de flats van Apeldoorn en de kerktorens van Deventer en Zutphen te kunnen zien. Wij zien de heide waar we vorige week hebben gelopen. Prachtig genoeg.

de noordelijke heide van de Loenermark

de schaapsweide waar we zojuist nog rustten

"Brr wat is dit hoog". Judith begint snel aan de afdaling. Ik maak nog wat foto's. De toren zelf is 21 meter hoog. Je houdt automatisch je mobiel wat steviger vast. Hij mag hier niet vallen. Hé, deze toren beweegt hierboven. Ik voel het, ik weet het zeker. Van beneden doen andere mensen ook een poging zich omhoog te hijsen en hun bewegingen zetten zich naar boven om in een zijdelingse beweging van een paar centimeter. Dan wordt het tijd dat je beleefd ruimte maakt voor anderen. Hup, ook naar beneden. Vooral de laatste 70 treden over aarde met houten balken op de Trapjesberg zijn vermoeiend. Dat soort treden is zoals gewoonlijk meer voor mensen van tweeënhalve meter lengte gemaakt.

Hoogtemeters

Op mijn kaart zie ik zowaar hoogtelijnen. Dat zie je niet veel in Nederland. Van de Trapjesberg met zijn top op 87 meter dalen we langzaam af naar de rand van de zuidelijke hei. Vanaf een hoogte van rond de 60 meter kijken van ons af in zuidelijke richting naar een wit boerderijtje waar volgens Google Maps kunstenaar Jaap van den Born op 50 meter boven NAP woont. Hoog, droog en ver van de bewoonde wereld.

Langs de heirand lopen we naar de voet van de Valenberg. De gids belooft ons een bank met prachtig uitzicht als we via de flanken van deze berg een bosdoorsteek maken naar het hoogste punt van de volgende hei, de Zilvense Heide. Helaas is er na het uitkomen van mijn gids in de bewijzering van alles gewijzigd en is het bos inmiddels rustgebied en omgeven met Verboden Toegang teksten. Sinds twee weken zijn wij allergisch voor dat soort bordjes. Vandaag willen wij de Boa's niet uitdagen en blijven op het brede pad verder genieten van het iets lagere uitzicht. Stuk goedkoper.

aan de voet van de Valenberg

Zonder dat we er erg in hebben zijn we afgedaald naar 40 meter boven NAP. In de verte zien we de bedoelde bank, zeker 20 meter hoger. De paaltjes met de markeringen houden ons echter op het brede pad, dat nu toch ook leuk begint te stijgen. In de verte een bank langs het pad. Die is voor ons. Dat vinden anderen ook. Op naar de volgende bank. Nog even klimmen en dan eindelijk zitten en even terugkijken.

terugblik op een vals pad, je ziet de stijging zo niet maar hij was er wel

Coldenhovense Beek

Na deze korte rust op een ongemakkelijke bank verlaten we dit hoge punt en volgen de heirand van de Zilvense Heide. Een echte bank met een tafel en een cappuccino moet binnen een uur te bereiken zijn op Landal Park Coldenhove. Met een laatste heidoorsteek en een terugblik nemen we afscheid van de Loenermark en duiken het bos in.

Op mijn kaart staat een lijn in afwijkende kleur. Vreemd. Thuis zie ik dat we van Loenens grondgebied naar Eerbeek zijn overgestoken. Eigenlijk de grens tussen gemeente Apeldoorn en gemeente Brummen waartoe Eerbeek behoort. Het deed geen pijn en wij liepen in één rechte lijn door tot bij de sprengkop van de Coldenhovense Beek.

Vanuit een minuscuul cirkeltje van paaltjes ontspringt dit gegraven beekje. Het kanaaltje dijt allengs uit van een mooi sloom beekje van 20 centimeter breed, naar 40 centimeter, tot een sloom beekje van wel bijna een meter breed. Tegen die tijd hebben wij het wel gezien en duiken het Landal Park op voor een druk terras met uitbuikende gasten. Maar voorlopig zijn ze wel naar het terras gewandeld.

Klompenpad

De terugweg van Landal Park Coldenhove is een beetje een gok. Hij staat niet op mijn kaart. Er moet een noorderbosuitgang zijn voor wandelaars zag ik op internet. Vandaar moet er in algemeen noordelijke richting een bospad lopen terug naar Loenen. De beschrijving 'algemene richting' dekt de lading.

Al zigzaggend voldoen we op de tast aan deze aanwijzing. Tegen de tijd dat we weer aangestaard worden door een Verboden Toegang bordje zijn we blij om van tegemoetkomende wandelaars te horen dat we goed zitten en alleen de pijltjes van het Klompenpad 'Loenense Enkenpad' moeten blijven volgen. Nu hij het zegt zien we de markering ook.

Het blijkt zelfs een mooie route die ons al slingerend op de grens van bos en enk bijna rechtstreeks naar Loenen terugbrengt. Hier en daar zelfs nog een laatste stijging over een glooiing. Maar beiden lopen we vandaag niet als jonge goden. Het gaat vermoeiender dan voorgaande wandelingen. Teveel gedaan in de voorgaande dagen. Laat de laatste kilometer maar komen. De hoogtemeters gaan doorwegen. De enige die er nog door opgewonden raakt is mijn smartwatch.

Zie al mijn wandelingen in Nederland